Kraszewski? Tak jak Mount Everest. Był po drodze. Dziś wiem, że mogło być lepiej, mógł być tam Stendhal i Dostojewski. Ale też mogło być gorzej, gdyby stał tam Sartre.
Więc średnio biorąc, z chaosu wczesnych lektur wyszedłem z życiem, powyżej półgłówka, ale z dużą ilością śmiecia. I tak zostało.

@ andsol:

O, przeoczyłem w swoim czasie Twój wpis o b-p, dzięks. Jakoś koreluje z moją niechęcią (też w swoim czasie) do podawania linka, ale rozwinięcie tematu wymagałoby zaocznej & amatorskiej psychoanalizy-z-sufitu, czyli zachowania niegrzecznego.

Wymiary wiersza liczę siekierą, czyli grubo ociosuję, i to z zewnątrz. I po średniej.

Do obrony Galsworthy’ego przyłączam się. Jest bardziej strawny od niby podobnych sobie, typu du Gard z jego sagą Rodziny Thibault. Chociaż, po przeczytaniu 60 Kraszewskich... (jak to było? biblioteka więzienna? przegrany zakład?)

Ciekawe, nie ma u Ciebie (ani w komentarzach) aluzji o moim wpisie dotyczącym „bloga-potwora”, a 4 osoby odszukały go dziś... Najprostsze racjonalne wyjaśnienie: Twoi czytelnicy wrzucili do google’a pytanie o autora i pojawiło się także odesłanie do mnie...

Nie zrozumiałem jak liczysz wymiary wiersza. Myślałem, że jak przy fraktalach, każdy ma swoją liczbę, od 0,01 do 17,4 ...

Galsworthy’ego bronić będę własną piersią. Przeczytałem całego tuż po ukończeniu 60-tej powieści Kraszewskiego i uznałem za ciekawszego.

@ ztrewq:

Napisałem „z punktu większy”, czyli na dzieńdobry, potem można (i trzeba) uruchomić mniej trywialne kryteria. Po drugie, napisałem w celu polemicznym, żeby przeciwstawić mimochodnemu genijuszowi poety ciężką (lekceważoną) pracę prozaika. No a po trzecie, w dziełach najwyższego gatunku (w rodzaju Ulissesa), w których język jest pierwszoplanowym tworzywem, autor też robi „poetycką robotę” i coś jeszcze. Na koniec: pisanie wierszów może być zajęciem pobocznym (i nie tylko dlatego, że się z poezji nie da wyżyć), pisanie prozy to przeważnie fulltimejob.

Ale zwróciwszy uwagę na ten aspekt zestawienia poezja/proza przecież nie będę się upierać, że jeden gatunek twórców przeważa nad drugim, bo to głupie i nie o to chodziło.

cięższą pracę ma poeta: bo z huczącej nawałnicy myśli, jaka mu ciśnie się na papier, musi więcej wykreślić słów i znaczeń niż autor powieści-rzeki.

Przeczą temu zachowane rękopisy wierszy, na których na ogół ilościowy rząd skreśleń nie przewyższa rzędu słów pozostawionych :)

różnica między wierszem a dowolnym innym dziełem sztuki polega na....?

Tworzywie, formie i rozmiarze. Wiersz jest dwuwymiarowy, proza – jedno. A poza tym, jak wiadomo, granice między gatunkowe zacierają się.

Faktem jest, że prozaikom należy się z punktu większy szacunek, niż hm, poetom: żeby napisać powieść, trzeba się przyłożyć, przez wiele miesięcy siedzieć pracowicie na dupie i tworzyć świat.

Czy dobrze zrozumiałem — na największy szacunek zasługują autorzy niektórych nudnych jak flaki z olejem cyklów fantasy? I Galsworthy?

Moim zdaniem, cięższą pracę ma poeta: bo z huczącej nawałnicy myśli, jaka mu ciśnie się na papier, musi więcej wykreślić słów i znaczeń niż autor powieści-rzeki.

Szukając dobrego wyjaśnienia, czym jest (powinien być) wiersz, sięgnijmy do dziedziny programowania. Wiersz jest programem, czymś, co „wykonane” (przeczytane) robi z czytelnikiem różne rzeczy.

A w takim razie różnica między wierszem a dowolnym innym dziełem sztuki polega na....?

Marceli Szpak :

potrafią właśnie sprzedawać powszechniki, truizmy i banały, tak, że odzyskujesz zaskok, zdziwienie i spontan w patrzeniu. W jakiś sposób oczyszczają ci aparat poznawczy z warstw szumu i blazy i pokazują — ej stary, to jest proste (i ciekawe)

Szum & blaza, emofaza. Moglibyśmy tak godzinami, nespa, rozumiem, co piszesz, choć nabyta odśrodkowość karmi mnie nieufnością na taką „ostateczność zatrzasku”, bo pewnie potrafię

patrzeć na dany przedmiot, obraz, ideę inaczej

czyta się setki książek, dziesiątki wierszy (albo odwrotnie) i po jakimś czasie pomysł, że coś jest jedyne i od chwili poznania nieodwołalnie definiujące wszystkie przyszłe konteksty – taki pomysł wydaje się hm, Podbechtywaczem Intensywności Własnych Wrażeń, jeśli wiesz, o co mi chodzi.

Niemniej, chodzi też o problem pojawiający się, gdy przychodzi taki na przykład tekst:

płatek śniegu kocie pióro czeska mapa

i co z nim zrobić.

nameste :

Jak wiersz-program programuje „wrażenie autentyzmu”

Nie wiem, serio. Mam wrażenie, że to się opiera na jakiś powszechnikach, czy innych uniwersaliach, zapodawanych w taki sposób, że wiesz, że choć nigdy byś tych słów nie poukładał w takim porządku, to jednak dają ci one poczucie, że ktoś dostrzega to samo skrzywienie rzeczywistości, widzi je z tego samego/podobnego kąta. Przy poezji, żeby cokolwiek muszę się załapać na identyfikację z podmiotem, choćby częściową, co przy prozie jest mi absolutnie objętne

nameste :

(formalnie, ekhem, rzecz biorąc) dokonujesz projekcji swojego emo na domniemane emo narratora / podmiota lirycznego / autora.

No i właśnie tu jest chyba ta wielka poezja (jak już jej szukamy) — jak ten zaprogramowany na szeroki odbiór wiersz, frazę, zbitkę słów uznasz za swoje. I wielu innych uzna za swoje. Gdzieś tam jest cienka granica między tym, a banałem (czytam tylko tych poetów co mają mniej niż sto scrobli na poetry.fm), ale ci najlepsi, moi (brodski, ashbery, dwaj wyżej wspomniani, bukowski, larkin) potrafią właśnie sprzedawać powszechniki, truizmy i banały, tak, że odzyskujesz zaskok, zdziwienie i spontan w patrzeniu. W jakiś sposób oczyszczają ci aparat poznawczy z warstw szumu i blazy i pokazują — ej stary, to jest proste (i ciekawe). Jakbym miał dalej szukać tej esencji to chyba w precyzji — w sensie po przeczytaniu danej frazy nie potrafisz już patrzeć na dany przedmiot, obraz, ideę inaczej, ktoś ci wreszcie podsunął słowa, których nie mogłeś sam nigdy poukładać, a wiedziałeś, że takie właśnie są potrzebne.

ale ja się nie znam, z wstępu do poetyki miałem poprawkę.

Marceli Szpak :

nie mam fabuły, nie mam bohaterów, nie mam tego samego słownika, więc jedyne, co mi pozostaje to wspólnota na poziomie emo

Ale (formalnie, ekhem, rzecz biorąc) dokonujesz projekcji swojego emo na domniemane emo narratora / podmiota lirycznego / autora.

To znaczy, weryfikatorem „szczerości” jest wrażenie szczerości po stronie odbiorcy (no, chyba że się przekroczy granice tekst-autor i przyhaczy teksta czymś ze sfery życia autora).

Jak wiersz-program programuje „wrażenie autentyzmu”? To jest podobne pytanie do tego o „granie całym sobą” vs „granie techniką” w robocie aktora. I klasycznych wjazdów w rodzaju „fikcja jest prawdziwsza od prawdy” etc.

w jakim celu koleś chce mi o tym opowiadać

Natomiast tutaj wielkie tak, chociaż w moim słowniku ten postulat brzmi: „sprawdzam wiersza na okoliczność, o czym jest” i nie dopuszczam, że „o niczym” (że to ot, takie ładne flupanie słowami itd.).

Wiersz autoteliczny to czyste dada, albo coś, co nie wystaje ponad poziom leksyki (i ewentualnie szumu).